Stel we hebben een filter op een aquarium draaien.
Inhoud aquarium : 100 liter
Capaciteit pomp   : 100 liter per uur

Het is dan logisch om te denken dat de hele inhoud van de bak in 1 uur door het filter gaat.

Theoretisch klopt dat, helaas, de praktijk is anders. In theorie zou de inhoud van de bak in 1 uur door het filter gaan als de uitstroom uit het filter zeer gelijkmatig zou zijn en er geen vermenging met aquariumwater plaats vind. Het aquariumwater zou dan over de doorsnede met gelijke snelheid richting de aanzuig van het filter moeten stromen. Dit zoals in de onderstaande schets is te zien.

Die gelijkmatige uitstroming uit het filter is bijvoorbeeld te bereiken door de uitstroom over de gehele zijkant van een aquarium te laten plaats vinden. Bijvoorbeeld door een geperforeerde plaat die dan zorgt voor een zeer gelijkmatige snelheidsverdeling met weinig opmenging. Het filterwater wordt dan niet opgemengd met aquariumwater maar verdringt het aquariumwater.

Maar ja, da's heel mooi die geperforeerde zijwanden, maar geen gezicht, lastig om te maken, en ook nog eens weinig zinvol, wat maakt het nou uit dat het aquariumwater met filterwater wordt gemengd. Niks toch?

En dat is dus ook zo, dat maakt niks uit, het enige nadeel van de opmenging van aquariumwater met filterwater is dat het langer duurt voordat de totale inhoud van een aquarium door het filter is geweest. En het dus ook wat langer duurt voordat geproduceerde afvalstoffen door het filter zijn geweest. (Nou voor planten is dat niet zo erg!....)

In de praktijk is het zo dat door de krachtige stroom water uit de filteruitloop aquariumwater wordt meegenomen (inductie heet dat met een mooi woord).Hierdoor wordt aquariumwater met filterwater gemengd. Het door het filter aangezogen water is dus een mengsel van nog vers filterwater en aquariumwater. De afvalstoffen zijn dus eigenlijk wat verdunt. Dit mengproces zorgt er voor dat het wat langer duurt dan je denkt voordat al het aquariumwater door het filter is gegaan.

En hoe lang duurt het dan dat al het aquariumwater door het filter is gegaan? nou, dat kan deze calculator voor je uitrekenen.

We gaan hierbij natuurlijk ook nog een stapje verder. Door een filter gaat niet altijd dezelfde waterhoeveelheid. Hoe meer het filter vervuilt, des te meer loopt de waterhoeveelheid terug. Het filter slibt dicht. Je kunt ingeven met hoeveel procent de waterhoeveelheid terug is gelopen voordat het filter wordt verschoont. Het programma berekend dan de gemiddelde tijd die het duurt voordat de hele aquariuminhoud door het filter is gepompt van schoon filter tot en met vuil filter.

De filterfaktor

In de calculator zie je ook een vakje waarin je de filterfaktor kunt invoeren. Standaard staat die op 90%. Een vaak gebruikte waarde. Wat is nu eigenlijk die filterfaktor?

De filterfaktor is eigenlijk een percentage van de totale waterinhoud. Als de faktor op 90% staat dan berekend de calculator hoe lang het duurt voordat 90% van al het aquariumwater door het filter is geweest. Staat die faktor op 50% dan berekend de calculator hoe lang het duurt voordat 50% van het water door het filter is geweest (dat geeft dus een kortere tijd).

We verwachtten eigenlijk dat bij een inhoud van 160 liter en een pomp van 160 liter/uur het in totaal een uur zou duren voordat al het water door het filter is geweest. Het blijkt dus langer te duren.

Zet nu de filterfaktor eens op 63%
We zien nu dat het nu wel 1 uur duurt voordat al het water door het filter is geweest. Wat kunnen we dus concluderen? Dat als je je bak werkelijk 1x per uur wilt filteren je moet rekenen met een pomp die ongeveer 2x zoveel water kan verpompen. Heb je een bak die je 4x per uur echt wilt filteren dan heb je dus een pomp van 2x4=8x de bakinhoud nodig.

Zet nu de filterfaktor eens op 100%
We zien dat het ontzettend lang duurt voor echt al het water door het filter is gegaan. Het hanteren van een zeer hoog percentage voor de filterfaktor is dus niet redelijk. De 100% zelf haal je nooit. Dat duurt oneindig lang. Een redelijke waarde voor de filterfaktor is dan ook zo tussen de 80-95%.

Geldt zo'n faktor alleen voor filteren?

Nee, dezelfde problematiek dat je bak eigenlijk minder goed wordt gefilterd dan je denkt die speelt ook bij het toedienen van medicijnen, het verversen van water, UV-lampen, enz.

Is het erg als ik geen rekening met die faktor van 2x heb gehouden?

Welnee, ik vond het alleen maar even leuk om het te laten zien...Zo kritisch is het meestal nou ook weer niet.

Verwante links
De biofilm

Home