dolfijnen op het web

dolfijnen
DE LICHAAMSBOUW
---------------

Aan het geraamte van een dolfijn kun je nog goed zien,dat hij vroeger 
een landdier is geweest.De voorpoten zijn verandert in de borstvinnen.
Omadat de dolfijn in het water geen achterpoten nodig heeft,zijn die
 in de loop der eeuwen verdwenen.Er zit trouwens geen enkel overbodig
uitsteeksel aan het dolfijnenlichaam.Zo ondervindt hij tijdens het 
zwemmen de minste weerstand.We zeggen dat de dolfijn een gestoomlijnd
 lichaam heeft.Wij mensen hebben deze gestroomlijnde vorm van de
 dolfijnen afgekeken.Dezelfde vorm hebben wij toegepast bij de 
onderzeeboten.Juist door deze gestroomlijnde vormkan de dolfijn zo
 snel zwemmen.Sturen doet de dolfijn met de borstvinnen.Het
 belangrijkste voor het zwemmen is echter de staart.

SNEL ZWEMMEN
------------

Hoe gaat dat zwemmen nu eigenlijk?Om vooruit te komen gaat de 
dolfijnenstaart steeds op en neer.Kracht zetten,dus snelheid maken,
doet de dolfijn met de opslag.Tijdens de opslag gaat de staart omhoog.
Dat gebeurt snel,terwijl de staart vlak gespannen is.Daarna volgt een 
rustige neerslag,de staart gaat weer naar beneden.De punten staan 
omhoog gekruld.Wanneer een dolfijn snel gaat zwemmen,moet hij vaker
 ademhalen.Hij komt dan steeds in lage scherende sprongen half boven
 water.Na de ademhaling duikt hij weer onder en zet vaart.
Een dolfijn kan wel een snelheid bereiken van 40 tot 60km per uur.
Dolfijnen hebben ook wel eens geen zin in zwemmen,dus willen ze 
spelen.Dan zoeken ze een boot op en gaan "liften".Weet je hoe ze dat
doen?Ze gaan vlak naast de voorkat van het schip zwemmen.Daar vormen 
zich altijd grote golven,boeggolven.Ze gaan voor die boeggolven 
liggen.Soms liggen ze op hun zij,soms zelfs op hun rug.Zonder een vin
te verroeren worden ze nu door de golven van het schip voortgeduwd.

VOEDSEL
-------

Het voedsel van de dolfijn bestaat uit vis.Vaak vis waar veel vet in
zit,zoals haring en makreel.De vissen worden met een snelle beet 
gevangen en in één keer doorgeslikt.De vele scherpe tanden dienen dus
niet om te kauwen maar om te grijpen.Het fijn maken van het voedsel
gebeurt in de maag.Een dolfijn heeft,net als een koe,vier magen.
Door de eerste,de kauwmaag,wordt de vis vermalen.De andere magen maken
er een dunne pap van,die in de zeer lange darm verteerd wordt.
Een tuimelaar,die ongeveer 150 kg weegt,eet per dag z'on 5 tot 8 kg
vis.Veel eten is voor hen een bittere noodzaak,want hun lichaam heeft
veel vet nodig.Waarvoor dient dat vet dan,zul je vragen.Wel,ten eerste
om in leven te blijven en te groeien.Ten tweede voor de opbouw van de 
speklaag en om sterke spieren te krijgen om zodiende snel te kunnen
zwemmen.Ten derde als brandstof voor de spieren en om warm te blijven.
Vissen zijn koudbloedige dieren.De temperatuur van hun lichaam past 
zich bij de omgeving aan.Dolfijnen zijn warmbloedig,zij hebben altijd
dezelfde lichaamtemperatuur namelijk 35 tot 37°.Om de warmte van hun 
lichaam vast te houden hebben de dolfijnen een dikke speklaag als 
isolatie nodig.Ten vierde moet een dolfijn veel vet eten,om zodoende
genoeg vocht in zijn lichaam te krijgen.Vind je dat niet vreemd?
Toch is het zo want wat gebeurt er?Het vet verteerd in het lichaam en 
er blijft water over.Dat water heeft de dolfijn hard nodig,want het
zoute zeewater is niet te drinken.

KIJKEN
------
Dolfijnen zijn vriendelijke dieren.Het lijkt net of ze altijd lachen.
Dat komt vooral door de vorm van de bek,maar toch ook wel door hun 
ogen.Die ogen kijken je zo vrolijk aan.Ze kunnen er onder water goed
mee zien,beter dan wij.Boven water kunnen ze alleen vooruit kijken.
Dolfijnen zijn verschrikkelijk nieuwsgierig.Vaak zie je ze in het
dolfinarium met hun kop boven water.Ze willen precies zien wat hun
trainer allemaal uitspookt.

SLAPEN
------

Hoe slaapt een dolfijn eigenlijk?Ze vallen nooit in een diepe slaap.
Om uit te rusten blijven ze traag rondzwemmen.Af en toe komen ze boven
en halen adem met gesloten ogen.Dat gaat vanzelf,net zoals wij ons in
 onze slaap kunnen omdraaien of zelfs slaapwandelen!

SONAR
-----

Heb je wel eens hard geroepen aan de rand van een bos?Heb je toen ook
de echo van je eigen roep gehoord?De bomen weerkaatsten jouw geluid.
Hetzelfde gebeurd als je boven een waterput roept.Van de eigenschap 
dat geluid weerkaatst word,maken dolfijnen dankbaar gebruik.
Er is wel eens gezegd"dolfijnen kunnen hun omgeving horen,zoals wij 
hem kunnen zien".Dat doen ze met behulp van sonar.Met sonar wordt het
volgende bedoeld:
Uit de punt van de bovenkaak stoten de dolfijnen geluiden uit.Die 
geluiden vormen een smalle bundel.Deze geluidsbundel komt tegen een 
hindernis,bijvoorbeeld een rotsblok of een vis.Door allerlei 
verschillende geluiden uit te stoten,Kan de dolfijn precies bepalen
waar de vis zwemt.Een langzaam uitgezonden sonargeluid klinkt als
 korte klikken.Deze gaan over in een ratelgeluid.Wanneer het geluid 
sneller wordt uitgezonden,klinkt het als een knarsende deur.Op z'n 
snelst uitgezonden klinkt het sonargeluid als een piep- of fluittoon.
Sonar werkt zowel in het water als in de lucht.Wanneer dolfijnen 
rondzwemmen zenden ze af en toe oriëntatie-klikken uit.Horen ze wat,
dan volgt het ratel- of knarsgeluid.De kop wordt hierbij steeds heen
en weer bewogen.Ze zijn zelfs in staat om een hindernis op 350 meter
afstand te ontdekken.

HET GEHOOR
----------

Dolfijnen moeten erg goed kunnen horen,om van sonar gebruik te maken.
Toch is er aan een dolfijnenkop geen oor te bekennen.Dat komt omdat ze
geen oorschelp hebben zoals wij.Hun ooropening is maar een klein 
gaatje van 1-2mm,dat vlak achter het oog zit.De echte plaats van hun
gehoor,het eigenlijke oor,ligt binnen in hun kop.Wij zijn onder water
 zo goed als doof.Dolfijnen niet,zij kunnen net zo goed onder water 
horen als wij boven water.Wij horen het beste op de toonhoogte waarop
we praten.Dolfijnen kunnen ook wel lage geluiden opvangen,maar het 
beste horen zij toch hoge geluiden.Ze kunnen zelfs tonen die voor ons
gehoor 25 keer te hoog zijn goed opvangen.
Er zijn gezegdes zoals:"zo stom als een vis"en"de stilte der zee".
Daarmee bedoelen we dat vissen geen enkel geluid maken.Maar dat is 
helemaal niet waar.Veel vissen,maar ook garnalen en kreeften,maken 
een oorverdovend lawaai!Alleen zijn wij onder water te doof om het met 
eigen oren te horen.Slechts met behulp van ingewikkelde apparaten zijn
wij in staat die geluiden op te vangen.Dolfijnen hebben met deze 
ontzettend hoge tonen geen enkele moeite.Ook een groep dolfijnen 
maakt erg veel lawaai.Hoe groter de dolfijn is ,hoe lager het geluid
dat hij voortbrengt.





Wist je dat ...


* dolfijnen 2 meter onder water hun voedsel verorberen en 15 minuten
 lang onder water kunnen blijven.

* dolfijnen tijdens hun slaap aan het water oppervlak liggen met hun
 luchtgat boven water en mannetjes  net onder het water oppervlak
 liggen en in een reflex af en toe boven water komen om adem te
happen.

*  het grootste walvis mannetje wel 31 meter lang is en vrouwtjes
 kunnen nog groter worden.

* het hoogste gewicht van een walvis dat ooit gemeten is wel 178.000
 kilo is.

* de eertse schrijf inkt werd vervaardigd uit pigmenten die uit de
 inktzak van een octopus kwam.

* er een nieuwe poot aangroeit bij een octopus als er een gewond of
 verloren is.

* de zeeslang vroeger op het land leefde maar zich heeft aangepast om
 in het water te leven. Hun verlengde long dient
   als opslag plaats om het drijf vermogen te vergroten. Hun 
afgeplatte staart dient als zwemvoet.
   De meeste slangen hebben maar één long, de andere verdween lang
 geleden.
dolfijnen links
